Precedencja w biznesie i w życiu towarzyskim – praktyczne zastosowanie
Przepuszczanie w drzwiach
W sposób naturalny pierwszą przepuszczamy osobę o wyższym statusie od nas. Są jednak wyjątki. Pierwszy ma miejsce, gdy przy drzwiach spotykają się osoby wchodzące do pomieszczenia i wychodzące. Logika i etykieta nakazują, aby pierwszeństwo miały osoby wychodzące, które zwalniają miejsce dla wchodzących. Inny wyjątek ma miejsce, gdy para – kobieta i mężczyzna – wchodzą do restauracji. W tym wypadku nie kobieta wchodzi pierwsza, mimo wyższego jej statusu, ale mężczyzna. Ponadto, mężczyzna prowadzi do stolika, czyli idzie jako pierwszy, jeżeli nie robi tego kelner; w tym przypadku pierwszy idzie kelner, za nim kobieta i na końcu mężczyzna.
Zajmowanie miejsc w samochodzie
Precedencja odnosi się również do zajmowania foteli w samochodzie. Istnieje jednak podział na samochód prowadzony przez zawodowego kierowcę (limuzyna, taksówka) i samochód prowadzony przez nas lub naszych znajomych, współpracowników. W samochodzie z obcym kierowcą najbardziej uprzywilejowane miejsce jest po przekątnej od kierowcy. Chodzi o wygodę jadącego, któremu łatwiej jest wsiąść z prawej strony (z chodnika), ponadto siedząc po przekątnej można swobodniej prowadzić rozmowę z kierowcą. Korzystając z taksówki najczęściej zajmujemy właśnie to miejsce, nie zdając sobie sprawy, że w sposób naturalny stosujemy zasadę precedencji. Drugie w hierarchii miejsce jest za kierowcą, trzecie na środku tylnej kanapy, a czwarte, czyli najmniej uprzywilejowane, z przodu obok kierowcy. W przypadku gdy z samochodu poza kierowcą korzystają trzy osoby, tylne miejsce środkowe zostaje puste, a trzecie co do ważności staje się miejsce obok kierowcy. W samochodzie kierowanym przez jednego z naszych towarzyszy podróży, pierwsze miejsce, o najwyższej precedencji jest z przodu obok kierowcy, drugie z tyłu po przekątnej od fotela kierowcy, trzecie przy lewych drzwiach, a czwarte na środku. Od tej zasady również są wyjątki – jeśli kierowcą jest mężczyzna, który podwozi dwie kobiety, wówczas obie panie mogą usiąść z tyłu, pozostawiając przedni fotel pusty.
Etykieta podsuwa nam kilka kluczy precedencji. W konkretnej sytuacji zawodowej czy towarzyskiej możemy z nich skorzystać lub ustalić swoje własne klucze. Dla przykładu – dział HR tworzy listę chętnych na szkolenie i ustala klucz pierwszeństwa: kolejność zgłoszenia. W przypadku większej liczby chętnych niż miejsc, nie będzie miało znaczenia czy dany kandydat to kierownik działu, koordynator czy asystentka. Kluczem jest data zgłoszenia i pierwszeństwo będą miały osoby, które pierwsze się zgłosiły. W etykiecie nie ma jednoznacznych zasad dotyczących wyboru klucza precedencji – decyzja należy do nas, jest zależna od kontekstu, sytuacji, zwyczajów panujących w danym środowisku. Jednak gdy już go wybierzemy, konsekwentnie musimy się go trzymać, wówczas nikt nie będzie się czuł niedoceniony, będzie klarowne, kto jest przed kim i dlaczego.
Na zakończenie chcę dodać, że jeżeli ktoś wyższy rangą zechce oddać nam swoje pierwszeństwo – przepuścić w drzwiach, to należy je przyjąć i podziękować. I podobnie, jeśli ktoś jest uprzejmy i mimo że jest w pracy honoruje zasady etykiety towarzyskiej, również podziękujmy i skorzystajmy z tego gestu kurtuazji.
Kto ma pierwszeństwo zgodnie z etykietą
● Starszy przed młodszym
● Kobieta przed mężczyzną
● Przełożony przed podwładnym
● Wyższy stanowiskiem przed niższym stanowiskiem
● Wyższy tytułem (naukowym, zawodowym) przed niższym tytułem
● Obecni przed wchodzącym
● Stojący przed idącym lub jadącym
● Słabszy przed silniejszym
● Osoba publiczna przed osobą niepubliczną
● Gość honorowy przed pozostałymi gośćmi
● Małżeństwo (para) przed osobą pojedynczą
Gdzie usiąść w samochodzie
● Gdy jedziesz taksówką ze swoim gościem, klientem lub szefem, pozwól mu usiąść przy tylnych prawych drzwiach, a sama zajmij miejsce za kierowcą.
● Jeśli szef/klient/kolega/koleżanka chce cię podwieźć, usiądź z przodu, obok tej osoby. Jeśli usiądziesz z tyłu, zachowasz się tak jakbyś traktowała tę osobę wyłącznie jako kierowcę.
Dorota Szcześniak-Kosiorek - www.portaldlasekretarek.pl
Źródło: "Sekretariat" 5/2010
Szkolenia
Oferty pracy

